Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΕΧΕΙ ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΒΟΥΛΗΣΗ Δεν υπάρχει διαφορά μεταξύ ζώου και ανθρώπου όσον αφορά το φυσιολογικό και βιολογικό εαυτό, και η διαφορά ξεκινά από το ψυχολογικό ή νοητικό επίπεδο. Μπορούμε με ασφάλεια να πούμε ότι η διαφορά μεταξύ ενός ζώου και ενός ανθρώπου είναι ότι ο άνθρωπος έχει αναπτύξει τη δύναμη της σκέψης. Η σκέψη είναι ένα μέσο που μπορεί να επιταχύνει την εξέλιξη, και όλες οι θρησκείες συμφωνούν ότι είναι πολύ πιο εύκολο για τον άνθρωπο να φτάσει στο θεϊκό στάδιο επειδή διαθέτει νου. Διαθέτοντας τη δυνατότητα σκέψης, υπάρχουν και άλλα εμπόδια· είναι σαν ένα νόμισμα με την κεφαλή και την ουρά· με την ανάπτυξη της σκέψης στον άνθρωπο, έχει επίσης αναλάβει όχι μόνο το τμήμα του νου που μπορεί να κατοικεί στη θετική σκέψη, αλλά έχει αποκτήσει και την ικανότητα να κατοικεί στη αρνητική σκέψη. Για να συνοψίσουμε, η διαφορά μεταξύ ζώου και ανθρώπου είναι ότι ο άνθρωπος διαθέτει ικανότητα σκέψης, ενώ το ζώο όχι. Το ζώο λειτουργεί σε ενστικτώδες επίπεδο· η εξέλιξή του προχωρά αυτόματα στο στάδιο του ανθρώπου. Η εξέλιξη του ανθρώπου μπορεί να προχωρήσει πολύ ταχύτερα από του ζώου. Οι συγκεκριμένοι νόμοι της φύσης καθοδηγούν το ζώο, και αυτό προχωρά όπως η φύση θέλει να προχωρήσει· το ζώο δεν αποφασίζει πόσο γρήγορα ή αργά θέλει να προχωρήσει, αλλά ο άνθρωπος έχει την εξουσία να αποφασίσει πόσο γρήγορα ή αργά θέλει να εξελιχθεί ή αν θέλει να παραμείνει στατικός. Όταν αντιληφθεί κανείς ότι ο άνθρωπος μπορεί να επιταχύνει την πρόοδό του ή να την επιβραδύνει ή να παραμείνει στατικός, σημαίνει ότι ο άνθρωπος έχει ελεύθερη βούληση. Λόγω των ικανοτήτων που ενυπάρχουν στον άνθρωπο, η ανάπτυξη στον άνθρωπο εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την άλλη πλευρά του νομίσματος, που είναι η ελεύθερη βούληση. Στη μία πλευρά του νομίσματος έχει την φυσική τάση να εξελιχθεί· στην άλλη πλευρά έχει την ελεύθερη βούληση, η οποία μπορεί να λειτουργήσει ως φρένο ή ως επιταχυντής. ΠΩΣ ΝΑ ΑΣΚΗΣΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΒΟΥΛΗΣΗ Πώς ασκείται η ελεύθερη βούληση; Αυτό είναι το πραγματικό ερώτημα. Η ελεύθερη βούληση μπορεί να ασκηθεί με τη βελτίωση των εννοιών και των αντιλήψεών μας για τα πράγματα γύρω μας εδώ στο σχετικό υλικό επίπεδο. Καθώς βελτιώνουμε τις διαδικασίες σκέψης που ενυπάρχουν σε εμάς, παίρνουμε τη διαδικασία σκέψης από ένα χονδρύτερο επίπεδο σε ένα πιο λεπτό επίπεδο. Στην προοδευτική κίνηση από το χονδρύτερο στο λεπτότερο, η ελεύθερη βούληση στον άνθρωπο επηρεάζεται επίσης, επειδή, όπως είπαμε, η ελεύθερη βούληση και η επιθυμία για ανάπτυξη είναι δύο πλευρές του ίδιου νομίσματος. Αν οι διαδικασίες σκέψης βελτιωθούν φυσικά, η ελεύθερη βούληση συμμετέχει για να στηρίξει αυτή τη βελτίωση της σκέψης. Όταν συμβαίνει η βελτίωση της σκέψης, η ελεύθερη βούληση συνεργάζεται με αυτήν. Σε χονδρό επίπεδο, η ελεύθερη βούληση μπορεί να οδηγήσει ένα άτομο σε διάφορες περιοχές που ονομάζονται αρνητικές, αλλά όταν οι διαδικασίες σκέψης βελτιώνονται, η ελεύθερη βούληση κατευθύνεται να οδηγήσει κάποιον σε θετικά πράγματα. Ο άνθρωπος εξακολουθεί να έχει επιλογή, και το να ασκήσει επιλογή σημαίνει να βελτιώσει τη σκέψη του. Η βελτίωση της σκέψης πρέπει αναγκαστικά να αντλεί από κάτι που είναι πέρα από τη σκέψη. Αυτό που βελτιώνει τη σκέψη είναι η δύναμη που βρίσκεται πέρα από τη σκέψη και βοηθά στη βελτίωση της σκέψης. Λειτουργεί σε πλήρη κύκλο. Αυτό που βρίσκεται πέρα από τη σκέψη είναι η πνευματική ικανότητα μέσα στον άνθρωπο. Η βελτίωση της σκέψης μέσω της νοητικής διαδικασίας, όταν γίνεται όλο και πιο λεπτή, ενσωματώνει περισσότερη πνευματική ποιότητα στον άνθρωπο και αυτό με τη σειρά του βελτιώνει, ανυψώνει ή δίνει κατεύθυνση, καλή κατεύθυνση στην ελεύθερη βούληση. Έτσι, στη διαδικασία της εξέλιξης, στη διαδικασία προόδου σε μια καλύτερη και υψηλότερη ζωή, ασκούμε και τις τρεις πτυχές του ανθρώπου: την πνευματική πλευρά, την πλευρά της σκέψης και αυτό που συνδέεται με τη σκέψη, την ελεύθερη βούληση. Όταν ένας άνθρωπος έχει βελτιώσει τη διαδικασία σκέψης του, αρχίζει να ρέει με το ρεύμα της φύσης και καθώς ρέει με το ρεύμα της φύσης και όχι εναντίον του, η ικανότητα επιλογής γίνεται φυσική στην πάντα επιλογή του σωστού. Ας πούμε ότι έχεις την επιλογή να πας σε ένα μπαρ για ένα ποτό και ταυτόχρονα την επιλογή να πας σε ένα Σατσανγκ. Γιατί ένας άνθρωπος επιλέγει να πάει στο μπαρ, ενώ ο άλλος πηγαίνει σε Σατσανγκ; Η διαφορά βρίσκεται στη βελτίωση της σκέψης. Στον έναν, η χονδρότητα του μπαρ και το ποτό του δίνει ένα είδος ευχαρίστησης, ενώ για εκείνον που η σκέψη του είναι πιο βελτιωμένη πηγαίνει στο Σατσανγκ όπου θα λάβει ευχαρίστηση και τη βελτίωση της ευχαρίστησης, που είναι η μακαριότητα. Έτσι έχουμε την επιλογή. ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Αν θέλουμε να πάμε σε ένα μπαρ και να αναγκάσουμε τον εαυτό μας να μην πάει, καταπιέζουμε ορισμένες λανθάνουσες επιθυμίες που κατοικούμε· τις σπρώχνουμε στην άκρη σαν να κρύβουμε ένα σκελετό στο ντουλάπι. Οι πρακτικές μας αναπτύσσουν τη βελτίωση της σκέψης που πάντα θα μας οδηγήσει αυθόρμητα στον σωστό δρόμο. Όταν κάνουμε τακτικά τους διαλογισμούς μας και με μεγάλη ειλικρίνεια, θα διαπιστώσουμε ότι η σκέψη γίνεται σταδιακά πιο λεπτή και ο νους έλκεται προς μεγαλύτερη και μεγαλύτερη μακαριότητα. Γι’ αυτό πηγαίνουμε σε Σατσανγκ, γιατί οι σκέψεις μας κατά τη διάρκεια των διαλογισμών μας έχουν παράγει μια ορισμένη εμπειρία ή ίσως μόνο μια μικρή γεύση, που μας κάνει να συνειδητοποιήσουμε ότι υπάρχει περισσότερα. Ένα κουταλάκι ζάχαρη κάνει κάτι γλυκό έως ένα βαθμό, και ξέρουμε ότι αν βάλεις δέκα κουταλάκια, θα είναι γλυκότερο. Έτσι, καθώς συνεχίζουμε με τους διαλογισμούς και τις πρακτικές μας, βελτιώνουμε τη σκέψη ξεπερνώντας τη σκέψη, παίρνουμε μια γεύση της μακαριότητας και η φυσική επιθυμία για μεγαλύτερη μακαριότητα δημιουργείται· γι’ αυτό δεν θα πάμε στο μπαρ, γιατί αυτή είναι μια στιγμιαία, λεγόμενη ευχαρίστηση που μόνο καταλήγει σε λύπη και δυσαρέσκεια. Όταν επιδιώκουμε κάτι που αναγνωρίζουμε ως ανώτερο από εμάς, η ευχαρίστηση ή η μακαριότητα γίνεται μόνιμη και, μέσω συνεχούς πρακτικής, αποκτά όλο και μεγαλύτερη δύναμη στη μακαριότητα. Η βελτίωση του νου οδηγεί σε μεγαλύτερη εκτίμηση της μακαριότητας. Τότε ο νους λέει αληθινά: «Θα πάω στο Σατσανγκ και όχι στο μπαρ», και αυτό δεν γίνεται με καταπίεση ή οποιαδήποτε μορφή αναστολής που θα μπορούσε να βλάψει ψυχολογικά το άτομο. Κρύβεις ένα
Ο Χορός των Ψυχών: Ατομικότητα και Ενότητα στο Θείο Παιχνίδι
ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΨΥΧΗ Η ψυχή είναι μια λέξη που έχει παρεξηγηθεί πολύ, ή ίσως ο όρος να έχει χρησιμοποιηθεί σε πολλά διαφορετικά πλαίσια. Όταν λες ψυχή, μπορείς να εννοείς την ατομική ψυχή, σύμφωνα με τη σανσκριτική λέξη, Τζιβατμάν, και όταν λες ψυχή, μπορείς επίσης να εννοείς την καθολική ψυχή που κατοικεί σε ένα πρόσωπο. Αν χρησιμοποιήσεις τη λέξη ψυχή ως ατομική ψυχή, τότε η ατομική ψυχή είναι ο φορέας ολόκληρης της ύπαρξής σου από παλιότερους χρόνους. Από τη στιγμή που ξεκίνησες να ατομοποιείσαι, από τη στιγμή που η σπίθα άφησε τη φωτιά, από εκείνη τη στιγμή έως τώρα, το συνολικό σύνολο αυτού που είσαι μεταφέρεται και μεταδίδεται από την ατομική ψυχή. Είναι εσύ, οπότε είναι ο χαρακτήρας σου και η προσωπικότητά σου. Ο χαρακτήρας και η προσωπικότητα της ατομικής ψυχής διαμορφώνονται και σχηματίζονται από τις σκέψεις, τα λόγια και τις πράξεις μας, όχι μόνο αυτής της ζωής αλλά και πολλών προηγούμενων υπαρξιών. Έτσι, η ατομική ψυχή περιέχει όλα όσα είσαι τώρα αυτή τη στιγμή. Αυτή είναι η ατομική ψυχή, αλλά όταν μιλάς για την καθολική ψυχή, αυτή η καθολική ψυχή είναι η θεϊκή δύναμη, η θεϊκή ισχύς που παραμένει ανέγγιχτη, ανέγγιχτη από την ψυχή σου, από την προσωπικότητά σου. Παρόλα αυτά, η ατομική ψυχή αντλεί συνεχώς τη δύναμη και τη συντήρησή της από την καθολική ψυχή. Η ατομική ψυχή δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς δύναμη· εξαρτάται από την καθολική ψυχή. Η ατομική ψυχή είναι σαν ένα φως που χρειάζεται ηλεκτρικό ρεύμα, αλλά η καθολική ψυχή είναι το ίδιο το ηλεκτρικό ρεύμα. Είναι ανεξάρτητη, δεν εξαρτάται από τίποτα άλλο· είναι αυτοφωτιζόμενη. Ο σκοπός αυτής της διάκρισης είναι επειδή η καθολική ψυχή, με κάποιο τρόπο, πρέπει να εκφραστεί. Η καθολική ψυχή είναι τέτοιας άυλης φύσης και μπορεί να εκτιμηθεί μόνο μέσω της απτής υπόστασης, και το μέσο έκφρασής της θα ήταν μέσω της ατομικής ψυχής. ΕΣΥ ΕΙΣΑΙ Η ΨΥΧΗ Εσύ είσαι η ατομική ψυχή· ποτέ δεν μπορείς να κατέχεις μια ψυχή γιατί τότε αποχωρίζεται από εσένα και η ατομική ψυχή είναι η πλήρης έκφραση του εαυτού σου όταν έχεις ψυχή. Υπάρχουν υποδιαιρέσεις της ατομικής ψυχής από το χονδροειδές επίπεδο μέχρι το λεπτότερο επίπεδο της ψυχής. Δεν υπάρχει διαφορά μεταξύ νου και ψυχής, όλα είναι μέρος του ενός και του ίδιου, ένα ενιαίο σύνολο, αλλά χρησιμοποιούμε αυτούς τους όρους, νους, ψυχή, καρδιά. Η καρδιά ενός ανθρώπου είναι ο πυρήνας της προσωπικότητάς του: ο πυρήνας, το βαθύτερο επίπεδο, τα βαθύτερα στρώματα της ατομικής ψυχής, η καρδιά. Η ψυχή είσαι εσύ· είναι το σύνολο του εαυτού σου, και αυτή είναι η ατομική ψυχή που προοδεύει περαιτέρω, γίνεται ανύπαρκτη και καταστρέφεται. Η ΚΑΘΟΛΙΚΗ ΨΥΧΗ ΕΙΝΑΙ ΑΙΩΝΙΑ Σε όλα τα φιλοσοφικά συστήματα, θα βρεις ότι υπάρχει πρόοδος· αν η φιλοσοφία δεν είναι προοδευτική, τότε γίνεται νεκρή φιλοσοφία. Έτσι, όταν μιλάς για την ατομική ψυχή και την καθολική ψυχή, φυσικά αποδέχεσαι την έννοια της δυαδικότητας. Αλλά καθώς προοδεύουμε αργά και σταδιακά, θα δούμε τη δυαδικότητα να παύει και να έρχεται η ενότητα. Η καθολική ψυχή είναι αιώνια. Αυτό είναι ένα δεδομένο που πρέπει να γίνει αποδεκτό. Τι συμβαίνει τότε με την ατομική ψυχή; Καταστρέφεται; Και αν καταστραφεί, ποια είναι η διαδικασία καταστροφής; Η διαδικασία καταστροφής της ατομικής ψυχής είναι η καθαρότητα της προσωπικότητας και του χαρακτήρα, που είναι οι βασικές συνιστώσες της ατομικής ψυχής. Εκεί, επίσης, επιστρέφουμε στην ίδια αρχή: καθαρή προσωπικότητα μέσω των πρακτικών μας. ΕΙΝΑΙ ΜΙΑ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ Γίνεται τόσο καθαρή που συγχωνεύεται στην καθολική ψυχή, όπου η δυαδικότητα παύει και εμφανίζεται η ενότητα. Για να καθαρίσεις την προσωπικότητα ενός ανθρώπου, πρέπει να θυμάσαι ότι η προσωπικότητα του ανθρώπου είναι το σύνολο της ύπαρξής του — το σύνολο όλων των εμπειριών του δια μέσου των αιώνων. Στη διαδικασία, αυτή η προσωπικότητα, αρχικά τόσο καθαρή όπως η σπίθα, μπορεί να έχει συσσωρεύσει πολλή βρωμιά γύρω της. Είναι μια διαδικασία καθαρισμού, και καθώς η ατομική ψυχή καθαρίζεται, πλησιάζει όλο και πιο κοντά στην Καθολική Ψυχή. Στη διαδικασία καθαρισμού, πώς καθαρίζουμε; Αν θέλουμε να σκουπίσουμε το πάτωμα, πρέπει να χρησιμοποιήσουμε μια σκούπα, και η σκούπα μας στη διαδικασία καθαρισμού είναι οι διαλογισμοί μας και η συνειδητή μας προσπάθεια στην εγρήγορση, όπου συνειδητά προσπαθούμε να γινόμαστε όλο και καλύτεροι. Ο διαλογισμός βοηθά πάρα πολύ στη βελτίωση. Η χονδροειδής προσωπικότητα του ανθρώπου μπορεί να παρομοιαστεί με έναν πάγο. Αυτός ο πάγος, με τη φωτιά και τη θερμότητα μέσα, επιθυμεί να προοδεύσει, και όλες οι επιθυμίες έχουν πάντα φωτιά· είναι θερμές, καίνε. Με αυτή τη θερμότητα, ο πάγος λιώνει και γίνεται νερό. Μερική εκλέπτυνση λαμβάνει χώρα. Η θερμότητα κάνει το νερό να γίνει ατμός, και όπως γνωρίζεις, ο ατμός συγχωνεύεται στον αέρα. Στη συνέχεια, είναι σαν ο αέρας μέσα σε ένα μπαλόνι· αν τρυπήσεις το μπαλόνι, ο αέρας συγχωνεύεται με τον εξωτερικό αέρα. Στην αρχή, σκεφτόμασταν δυαδικά ότι ο αέρας στο μπαλόνι, η ατομική ψυχή, είναι ξεχωριστή από την Καθολική Ψυχή. Το νιώθαμε έτσι στην αρχή λόγω των σχετικών και απόλυτων πλευρών της ζωής. Αλλά όταν ο αέρας συγχωνεύεται από το μπαλόνι στον εξωτερικό αέρα, καταλαβαίνουμε ότι η διάκριση, η δυαδικότητα που βλέπαμε, ήταν ουσιαστικά ανύπαρκτη. Ήταν πραγματικά ανύπαρκτη, και η καταστροφή της προσωπικότητας μπορεί μόνο να το συνειδητοποιήσει. Το μπαλόνι που κρατά την ατομική ψυχή ως οντότητα παύει· το μπαλόνι πρέπει να τρυπηθεί. Ο ΣΚΟΠΟΣ ΕΙΝΑΙ Η ΕΚΦΡΑΣΗ ΤΗΣ ΚΑΘΟΛΙΚΗΣ ΨΥΧΗΣ Το μπαλόνι είναι το εγώ· το εγώ είναι η ελαστική ουσία που κρατά αυτόν τον αέρα. Με την εκλέπτυνση της προσωπικότητας, βρίσκουμε το καουτσούκ· το εγώ γίνεται λεπτότερο και λεπτότερο και λεπτότερο. Το καουτσούκ γίνεται λεπτό και σκάει, διασπάται, και ο αέρας στο μπαλόνι γίνεται ο αέρας έξω. Η ατομική ψυχή παύει και γίνεται η καθολική ψυχή, που είναι ο σκοπός και ο στόχος όλων εδώ. Αυτός είναι ο σκοπός και ο στόχος όλων: να συγχωνευτούν σε αυτήν την όμορφη Θεϊκότητα και να παραμείνουν ενσαρκωμένοι. Ακόμα, με ίχνη εγώ ίσως, με αυτά τα ίχνη, μπορούμε ακόμα να βιώσουμε την ευδαιμονία και τη χαρά της Θεϊκότητας γιατί τώρα γνωρίζουμε. Έχουμε νιώσει τον αέρα του μπαλονιού να συγχωνεύεται με τον καθολικό αέρα, και έτσι αναπτύσσεται η αγάπη σου. Αυτή είναι η διαδικασία ανάπτυξης ή αποκαλύψεως της αγάπης. Η αποκαλύψη του


