ΜΗ ΝΙΩΘΕΙΣ ΕΝΟΧΗ
Δεν χρειάζεται να ασχολούμαστε με τις περασμένες εμπειρίες και το παρελθόν κάρμα. Η πιο απίστευτη ασθένεια από την οποία πάσχει ο άνθρωπος σήμερα είναι το αίσθημα ενοχής, που αποτελεί την αιτία των περισσότερων ψυχικών και σωματικών παθήσεων, γιατί ο νους μεταφράζει το αίσθημα αυτό στο φυσικό του ισοδύναμο.
Για ποιο πράγμα νιώθεις ένοχος; Γιατί δημιουργείς όλο και περισσότερες συγκρούσεις στο νου σου για ό,τι συνέβη στο παρελθόν ή μπορεί να συμβεί στο μέλλον; Το παρελθόν πέρασε. Κάποιοι σπόροι έχουν φυτευτεί, και ποιος ξέρει αν θα φυτρώσουν. Μπορεί να έρθει ξηρασία. Δημιούργησε την ξηρασία. Δημιούργησε την ξηρασία απλώς δουλεύοντας και μη σκεπτόμενος τι θα φέρει το μέλλον ή τι έχει ήδη διαμορφώσει το παρελθόν για το μέλλον. Ό,τι κι αν έγινε στο παρελθόν, γιατί να νιώθεις ένοχος; Πώς ξέρεις ότι εσύ το έχεις κάνει; Είσαι βέβαιος πως ο αληθινός εαυτός σου διέπραξε μια συγκεκριμένη πράξη; Όχι. Δεν έχεις κάνει τίποτα. Δεν είσαι ο δράστης. Είσαι μόνο ένα όργανο. Ο Μεγάλος Δράστης γνωρίζει γιατί το μικρό σου εγώ έπρεπε να περάσει αυτές τις διαδικασίες. Γι’ αυτό σταματάμε να καταδικάζουμε τον εαυτό μας.
Σταματάμε να καταδικάζουμε τον εαυτό μας, και όταν σταματήσουμε να τον καταδικάζουμε, παύουμε και να κατηγορούμε τους άλλους. Όταν σταματήσουμε να καταδικάζουμε τον εαυτό μας, δεν νιώθουμε ενοχή. Το παρελθόν είναι παρελθόν, ρυθμισμένο μέσα από αυτή τη διαδικασία της εξέλιξης. Ό,τι έκανες, ό,τι συνέβη, έπρεπε να συμβεί, κι εσύ δεν το προκάλεσες. Ήσουν απλώς το όργανο της πράξης, όμως μια ανώτερη θέληση την έκανε να συμβεί· μια θέληση πολύ μεγαλύτερη από την μικρή εγωιστική θέληση που νομίζεις πως έχεις.
ΑΦΗΣΕ ΤΗΝ ΙΔΕΑ ΤΟΥ «ΚΑΝΩ»
Σε αυτή την κατάσταση δεν υπάρχει κάρμα. Κάποτε σας διηγήθηκα την ιστορία του Μιλαρέπα. Όταν ο Μιλαρέπα, ο μεγάλος Θιβετιανός γιόγκι, ήταν νέος, είπε: «Έκανα μαύρες πράξεις, και όταν απέκτησα περισσότερη γνώση, έκανα λευκές πράξεις. Μα τώρα έχω ξεπεράσει και τις δύο. Δεν κάνω καμία πράξη.» Κι αυτή η περιοχή του «μη πράττειν» είναι η μεγαλύτερη πράξη, η υψηλότερη αδράνεια μέσα στη δράση, γιατί η ιδέα του «κάνω» έχει εξαφανιστεί. Το «εγώ κάνω» έχει χαθεί και απλώς «γίνεται». Έτσι καθαρίζεις τον πίνακα των εμπειριών και των σαμσκάρα.
Δεν κάνεις τίποτα. Απλώς γίνεται. Δεν καταγράφεις τίποτα. Η μηχανή το καταγράφει· εσύ μόνο παίζεις με τα κουμπιά. Αν ζούσε κανείς τη ζωή έτσι — απλώς κάνοντας — χωρίς την αίσθηση ότι κάνει.
Σας μιλάω τώρα. Πιστεύετε πως κάνω κάτι; Δεν κάνω τίποτα, απλώς κάθομαι και το απολαμβάνω, αυτό είναι όλο. Ίσως πείτε, «Ο Γκουρουράτζ διδάσκει, δουλεύει». Όχι. Διασκεδάζω. Κλείνω τον νου, αφήνω τον Εσώτερο Εαυτό να ρεύσει και κοιτάζω την ομορφιά της ροής. Ακούστε τη μουσική του κελαριστού ρυακιού που περνά μέσα από αυτή τη φωνή, τη συμφωνία, τη μελωδία. Ακούστε προσεκτικά. Δεν είναι μόνο οι λέξεις. Γιατί ποιος τις εκφέρει; Όχι εγώ. Εγώ είμαι μόνο το όργανο. Το μόνο που έχω μάθει είναι να κουρδίζω αυτό το όργανο προς τον Μεγάλο Εαυτό, τον αληθινό Εαυτό, και να αφήνω Εκείνον να κάνει όλη τη δουλειά. Γιατί να δουλεύω εγώ; Αφού Εκείνος ρέει μέσα μου, εγώ απλώς απολαμβάνω. Αυτό είναι το μικρό μου παιχνίδι μέσα στη μεγάλη έκσταση της ζωής.
Ο ΝΟΥΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΤΡΕΧΕΙ ΣΕ ΑΥΛΑΚΕΣ
Έτσι ξεφορτωνόμαστε όλα αυτά τα σαμσκάρα. Μην ανησυχείς, μην νιώθεις ενοχή. Δεν έχεις βλάψει κανέναν στη ζωή σου και κανείς δεν σε έχει πληγώσει. Σας παρουσιάζω πολλές νέες σκέψεις. Ο ανθρώπινος νους τρέχει μέσα σε αυλάκια που πρέπει να αλλάξουν, γιατί στους αιώνες που θα έρθουν αυτό θα είναι η σωτηρία και η παρηγοριά του ανθρώπου.
Στα χωριά της Ινδίας, χωρίς ασφαλτοστρωμένους δρόμους, υπάρχουν χωματόδρομοι όπου τα κάρα περνούν συνέχεια και δημιουργούν αυλάκια. Το βόδι τραβά το κάρο και ο αμαξάς μπορεί να κοιμάται γιατί οι ρόδες ακολουθούν τα αυλάκια. Πρέπει να βάλουμε μια πέτρα στο αυλάκι ώστε όταν ο τροχός τη χτυπήσει να ταραχτεί ο οδηγός και να ξυπνήσει. Πρέπει να ξυπνήσουμε. Πρέπει να ξυπνήσουμε, γιατί κοιμόμαστε με εσφαλμένες πεποιθήσεις. Αμαρτωλός, αμαρτωλός, αμαρτωλός, ένοχος, ένοχος, ένοχος· για ποιο λόγο; Είναι αυτή η ελπίδα του ανθρώπου ή η καταδίκη του;
Όσο πιο ένοχος νιώθεις, τόσο πιο άθλια θα αισθάνεσαι. Ποιος άλλος θα μπορούσε να είναι ο δράστης αν Εκείνος είναι πανταχού παρών, παντογνώστης και παντοδύναμος; Εκείνος είναι ο δράστης, Εκείνος δρα. Τα διάφορα μίγματα της ύλης που σε συγκροτούν — ο νους και το σώμα — έχουν σχηματίσει συγκεκριμένα πρότυπα που σε κάνουν να βιώνεις τη ζωή με συγκεκριμένο τρόπο. Αλλά αν δεν θεωρείς ότι εσύ είσαι ο δράστης της ζωής σου, τότε οι εμπειρίες που περνάς δεν προσθέτουν κάρμα. Δεν προσθέτουν, κι έτσι καθαρίζει το εγώ. Έτσι απομακρύνεται αυτή η μεγαλύτερη ασθένεια στον κόσμο, η ενοχή. Μη νιώθεις ενοχή· αυτή είναι η μόνη οδός για να βρεις την αλήθεια. Γιατί η ενοχή είναι σαν δίνη που σε τραβάει. «Έκανα αυτό, Θεέ μου. Έκανα εκείνο.»
ΖΗΣΤΕ ΧΑΡΟΥΜΕΝΑ ΚΑΙ ΜΕ ΚΑΛΗ ΔΙΑΘΕΣΗ
Οι οργανωμένες θρησκείες ήρθαν, όλες — ινδουισμός, βουδισμός, χριστιανισμός — και τι έκαναν; Όταν δεν μπόρεσαν να μας κερδίσουν με την αγάπη, προσπάθησαν να μας κρατήσουν με τον φόβο: αιώνια καταδίκη. Δεν ισχύει. Δεν μπορεί να υπάρξει αιώνια καταδίκη. Αν υπήρχε, τότε και ο Αιώνιος Θεός θα έπρεπε να είναι καταδικασμένος, γιατί υπάρχει μόνο μία αιωνιότητα.
Ζήστε χαρούμενα. Να είστε εύθυμοι. Ξεχάστε τα σαμσκάρα. Ξεχάστε τις εμπειρίες, όσο κι αν ρυθμίζουν σήμερα τη ζωή σας. Αποδεχτείτε αυτό που είναι σήμερα και δράστε ανάλογα. Για να κάνετε τη ροή πιο ομαλή, βάλτε αλλαγές όπου μπορείτε. Απομακρύνετε μερικούς βράχους από το ποτάμι της ζωής, ώστε το νερό να κυλάει πιο ομαλά. Και ακόμη κι αν υπάρχουν βράχοι, πόσο συναρπαστικό είναι για τα νερά να χτυπούν πάνω τους, να σηκώνονται και να κατεβαίνουν. Γίνεται μελωδία.
Ο ποταμός της ζωής θα ρέει για πάντα. Το νερό που ανεβαίνει το λόφο και φτάνει στον ωκεανό δεν νιώθει ενοχή επειδή πέρασε πάνω από τη λάσπη, τα σκουπίδια ή τα απόβλητα που βρέθηκαν στον δρόμο του. Μερικά ποτάμια, σύμφωνα με κάποιες θεολογίες, θεωρούνται ιερά — μόνο μερικά. Όλα είναι ιερά, γιατί όλα διδάσκουν το νόημα της ζωής. Το νερό στην αρχή της εξέλιξης, στη μέση και στο τέλος είναι το ίδιο, πάντα φρέσκο, πάντα νέο, πάντα ξεδιψαστικό, και όχι σαν το στάσιμο νερό της λίμνης. Εκεί, στη λίμνη όπου δεν υπάρχει κίνηση, όπου υπάρχει αδράνεια, εκεί αναπτύσσονται όλα τα αισθήματα ανασφάλειας, ενοχής και τα πάντα. Κι αυτή είναι η μεγαλύτερη αυταπάτη, γιατί δεν είσαι η στάσιμη λίμνη, αλλά ο ρέων ποταμός. Αυτή είναι η στάση απέναντι στη ζωή: να την αποδέχεσαι όπως είναι, όχι όπως ήταν ή θα είναι. Γιατί όπως το νερό μεταβάλλεται, έτσι και όλα αλλάζουν, όμως η ουσία σου μένει αμετάβλητη.
ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΕΠΙΛΕΞΟΥΜΕ
Μια παρεξήγηση δημιουργεί τις δυστυχίες αυτού του κόσμου. Οι άνθρωποι σε δένουν με φόβο, έναν φόβο που δημιουργεί ακόμη περισσότερο φόβο μέσα σου: «Θα καώ στις φωτιές της κόλασης». Όχι, δεν καίγεσαι σε καμία φωτιά έξω από εσένα· τηγανίζεσαι στο δικό σου λίπος.
Η ζωή θα μπορούσε να είναι τόσο όμορφη, τόσο χαρούμενη. Ξέχασε τις εμπειρίες. Ξέχασε τα σαμσκάρα. Είναι εκεί, εντάξει· και είμαι έτοιμος να δεχτώ τις συνέπειες, και θα τις δεχτώ γελώντας σαν άντρας, όχι σαν ποντίκι. Θα αντιμετωπίσω τις συνέπειες, και όταν έχεις αυτή την ιδέα, γίνεσαι γενναίος, γιατί το πνευματικό μονοπάτι είναι για τους γενναίους. Έχεις την επιλογή με τον μικρό νου, που μπορείς να χρησιμοποιήσεις· μπορούμε να επιλέξουμε. Και ας πάρει ο διάβολος τα δικά του.
Μιλώντας για επιλογή, υπήρχε κάποτε ένας ομιλητής σε ένα βήμα και ρώτησε: «Αν βάλω έναν κουβά με νερό εδώ και έναν κουβά με μπίρα εκεί και φέρω έναν γάιδαρο να πιει, τι θα διαλέξει;» Ένας από το ακροατήριο απάντησε: «Νερό». Και ο ομιλητής ρώτησε: «Γιατί;» «Επειδή είναι γάιδαρος.»
Υπάρχουν τόσα όμορφα πράγματα να διαλέξεις. Αλλά πρώτα, νιώσε ελεύθερος από ενοχή, και έπειτα πράξε για χάρη της πράξης, και οι σπόροι του κάρμα θα καούν. Δημιουργείς την ξηρασία όπου οι κακοί σπόροι δεν θα φυτρώσουν. Και η ξηρασία δημιουργείται με την πράξη για την πράξη: πράττεις για χάρη της πράξης. Κι αυτό είναι το υπέροχο παιχνίδι της ζωής, αυτή η όμορφη μουσική παράσταση της ζωής. Πάντα τραγουδάς τις ψηλές και χαμηλές νότες, αδιάκοπα, στην αιώνια ποικιλία της, και τις απολαμβάνεις όλες.
Η ΖΩΗ ΕΙΝΑΙ ΓΙΑ ΝΑ ΤΗΝ ΑΠΟΛΑΜΒΑΝΟΥΜΕ
Οι μάγειρες εδώ στα σεμινάρια με ταξιδεύουν σε όλο τον κόσμο: μια μέρα μεξικάνικο, μια μέρα ιταλικό, μια μέρα αμερικάνικο, μια μέρα ινδικό· δεν μπορώ ούτε να θυμηθώ τα ονόματα όσων τρώω. Μα πόσο όμορφα, κάθε πιάτο είναι τόσο νόστιμο, η ποικιλία της ζωής. Μα δεν θα νιώσω ενοχή που έφαγα ιταλικό σήμερα και ισπανικό προχθές. Όχι, όλα είναι απολαυστικά.
Αυτή είναι η ζωή. Ό,τι κι αν μπαίνει στο τραπέζι, απόλαυσέ το. Εξαρτάται από το πώς το βλέπεις· και αν το δεις από την αληθινή του προοπτική, θα διαπιστώσεις πως όλα έχουν τα ίδια θρεπτικά συστατικά· όλα περιέχουν συνδυασμούς από μέταλλα και βιταμίνες ή ό,τι χρειάζεται το σώμα. Η γεύση διαφέρει μόνο μέχρι τον λαιμό. Μετά, όλα είναι ίδια. Μόνο για αυτό το μικρό κομμάτι — από τα χείλη ως τον λαιμό — ανησυχούμε. Είναι αυτό το σύνολό σου; Είναι αυτή η ζωή σου; Δίνουμε έμφαση σε αυτό το μικρό πράγμα που νομίζουμε πως είναι τα πάντα, ενώ δεν έχει καμία σημασία. Αυτό που έχει σημασία είναι η θρέψη της ζωής, και όχι αυτά τα λίγα γευστικά κύτταρα. Αν μπορούν να ευχαριστηθούν, γιατί να μην απολαύσουμε κι εμείς;
… Γκουρουράτζ Ανάντα Γιόγκι: Σάτσανγκ, ΗΠΑ 1981 – 20



