Ι ΕΙΝΑΙ Η ΑΛΗΘΙΝΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ;
Από τη στιγμή της γέννησης, κάθε άνθρωπος είναι δεσμευμένος σε κάτι. Όταν έχει επίγνωση αυτής της δέσμευσης, η ίδια η δέσμευση εδραιώνεται στο μικρό συνειδητό του νου και, καθώς μεγαλώνει και αποκτά μεγαλύτερη κατανόηση, η δέσμευση γίνεται ισχυρότερη. Αλλά ποια είναι η φύση της δέσμευσης; Είσαι δεσμευμένος στον σύζυγο ή στη σύζυγό σου. Με ποια έννοια είσαι δεσμευμένος; Είσαι δεσμευμένος στην αγάπη. Δεσμευμένος στην προστασία. Δεσμευμένος στο «μαζί». Γιατί λοιπόν υπάρχουν συγκρούσεις; Είναι αυτές οι ιδιότητες της πραγματικής δέσμευσης;
Η γνήσια δέσμευση είναι συνώνυμη με τη λέξη παράδοση, διότι δέσμευση χωρίς παράδοση δεν μπορεί να υπάρξει.
Σε τι παραδίδεται κανείς; Παραδίδεσαι στο αντικείμενο της αγάπης σου; Όχι, αυτό είναι απλώς το παραπλήσιο αποτέλεσμα. Παραδίδεσαι στον ίδιο σου τον εαυτό. Τι εννοούμε όταν λέμε «παραδίδεσαι στον εαυτό σου»; Ποιον εαυτό; Είσαι μια σύνθεση πολλών στρωμάτων, υπάρχουν πολλοί εαυτοί μέσα σου. Έχεις τον φυσικό, τον νοητικό και βεβαίως τον αιώνιο Πνευματικό Εαυτό.
Από πού λοιπόν αρχίζουμε την αυτοπαράδοση; Κάποιες σχολές σκέψης λένε πως ξεκινάς από το φυσικό σώμα, που ενδυναμώνεται από τον νοητικό εαυτό. Όταν όμως αυτός ενδυναμώνεται από τον γνωστικό εαυτό που κατευθύνει την πράξη της νοητικής παράδοσης, η οποία αντανακλάται στο σωματικό επίπεδο, και πάλι δεν είναι αληθινή παράδοση, διότι σχηματίζεις συγκεκριμένα μοτίβα στο νου. Και όταν σχηματίζονται μοτίβα, να ξέρεις ότι μπορούν να αλλάξουν. Έτσι, για μια στιγμή μπορεί να νιώθεις παραδομένος σε μια ιδέα, η οποία γεννιέται στο νου σου. Αν ο νους σου τη δημιούργησε, τότε είναι μεταβλητή.
Ποια είναι η εγκυρότητα μιας νοητικής ιδέας; Η ιδέα είναι σκέψη. Τι εγκυρότητα έχει μια σκέψη; Σήμερα μπορεί να νιώθεις δεσμευμένος με κάτι που αγαπάς ή σε ευχαριστεί. Αύριο, οι συνθήκες μπορεί να αλλάξουν, και τότε δεν θα τρέφεις την ίδια αγάπη ή αφοσίωση στο ίδιο ιδεώδες. Το ιδεώδες αλλάζει γιατί ήταν ιδεώδες. Το μυστικό της αυτοπαράδοσης δεν βρίσκεται στο ιδεώδες μιας ιδέας ούτε στο ιδεώδες ενός αντικειμένου, αλλά σε εκείνο που βρίσκεται μέσα σου και δεν απαιτεί καμία παράδοση.
ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΝΟΥΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΑΝΤΙΛΗΦΘΕΙ ΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ
Δεν υπάρχει θέμα παράδοσης όπως την ορίζει η θεολογία: «Παραδώσου σε έναν άνθρωπο ή σε έναν Θεό ή σε κάποιο ιδεώδες». Όλες οι θεολογίες προσπαθούν να σε βάλουν σε μια «ράγα», σε ένα μονοπάτι σκέψης, σε ένα μοτίβο, και κάθε μοτίβο είναι δεσμά. Έτσι βγαίνεις από ένα είδος δεσμού και μπαίνεις σε άλλον.
Η αληθινή παράδοση είναι ελεύθερη. Η βασική ποιότητα που πρέπει να υπάρχει είναι η απόλυτη ελευθερία. Αυτή η ελευθερία μπορεί να επιτευχθεί μόνο όταν φτάσουμε στον εσωτερικό, αμετάβλητο εαυτό. Όταν τον αγγίξουμε, ο νους και το σώμα ποτίζονται από τη δύναμή του και ο νους αρχίζει να νιώθει ελεύθερος. Ποιος αντιλαμβάνεται την ελευθερία; Μόνο ο νους. Αλλά σε ποιο επίπεδο του νου εμφανίζεται αυτή η αντίληψη; Αυτό είναι το ερώτημα. Μόνο ένας ελεύθερος νους μπορεί να αναγνωρίσει την ελευθερία. Ένας δεσμευμένος νους δεν μπορεί ποτέ.
Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΜΟΝΟ ΑΠΟ ΣΤΑΘΕΡΟ ΣΗΜΕΙΟ
Αν ο νους βρίσκεται σε ταραχή μέσω υπερανάλυσης, υπερ-εξήγησης ή υπερβολικής λογικής, η παράδοση είναι αδύνατη. Η λογική είναι το αντίθετο της παράδοσης. Η παράδοση είναι άνευ όρων.
Σήμερα μπορεί να ακολουθείς μια φιλοσοφία ως ιδανικό σου, και αύριο να βρεις κάτι άλλο «καλύτερο». Οι ιδέες αλλάζουν γιατί αλλάζεις εσύ. Άρα χάνεται εντελώς το νόημα της παράδοσης.
Ο δρόμος βρίσκεται βαθιά μέσα μας, εκεί όπου είμαστε πάντα ελεύθεροι. Η παράδοση μπορεί να λειτουργήσει μόνο από ένα σταθερό σημείο. Αυτή η σταθερότητα αποκτάται με διαλογισμό και πνευματική άσκηση. Όσο γίνεσαι πιο σταθερός και ολοκληρωμένος, η παράδοση παύει να είναι ιδέα και γίνεται αυθόρμητη ροή.
ΝΑ ΒΡΕΙΣ ΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΣΟΥ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΠΑΡΑΔΟΘΕΙΣ ΣΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΣΟΥ
«Αγαπώ τον γκουρού μου γιατί είναι καλός άνθρωπος.» Με αυτό, ουσιαστικά δεν τον αγαπάς. «Η γυναίκα μου είναι όμορφη, καλή κ.λπ.» – ούτε αυτό είναι αγάπη. Τα χαρακτηριστικά δεν παραμένουν. Η σωματική ή νοητική συμβατότητα δεν είναι αιώνια.
Η αληθινή παράδοση δεν βασίζεται σε χαρακτηριστικά που ανήκουν στο «τμήμα μυθοπλασίας» του νου. Ο νους προβάλλει και ύστερα ξε-προβάλλει, ανάλογα με τα μοτίβα του.
Λες: «Αγαπώ τον γκουρού μου γιατί με οδηγεί εκεί που θέλω να πάω». Αυτό είναι ιδιοτέλεια, όχι παράδοση. Είναι παράδοση στον εαυτό σου, όχι στον γκουρού.
Η αληθινή σχέση:
«Τον αγαπώ γιατί δεν μπορώ να μην τον αγαπώ.»
Αν σου πει να πηδήξεις στη λίμνη, θα το κάνεις. Όχι λόγω τύφλωσης αλλά λόγω πλήρους εμπιστοσύνης. Ο γνήσιος πνευματικός δάσκαλος ποτέ δεν παραπλανά. Μπορεί ο δρόμος να φαίνεται δύσκολος, αλλά είναι ο σωστός.
Το να παραδοθείς σε έναν γκουρού ή θεό ως ιδέα είναι λανθασμένο. Ποιος ξέρει αν υπάρχει θεός; Το μυαλό μπορεί να φέρει 1000 επιχειρήματα υπέρ και 1000 κατά.
Για να βρεις την αλήθεια πρέπει να βρεις τον εαυτό σου και να παραδοθείς σε αυτόν.
ΤΟ ΣΩΜΑ, Ο ΝΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΣΥΝΕΧΕΣ
Δεν υπάρχει «πέρα από το νου». Είναι βιολογικά και ψυχολογικά αδύνατο να τον υπερβείς. Δεν υπάρχει εργαλείο εκτός του νου για να υπερβείς τον νου. Μπορούμε όμως να πάμε πέρα από τους περιορισμούς του συνειδητού νου, στο λεπτότερο υποσυνείδητο και από εκεί στο υπερσυνειδητό.
Αλλά ακόμη κι εκεί, είμαστε μέσα στον νου.
Το σώμα, ο νους και το πνεύμα είναι μια συνέχεια. Δεν μπορούν να διαχωριστούν.
ΣΥΝΕΙΔΗΤΟ, ΥΠΟΣΥΝΕΙΔΗΤΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΣΥΝΕΙΔΗΤΟ
Υπάρχει υποσυνείδητος νους; Ναι, αν κατανοήσουμε το υποσυνείδητο ως ένα «κουτί μνήμης» όπου βρίσκονται αποθηκευμένες σκέψεις, εμπειρίες, όσα κατανοήσαμε και όσα δεν κατανοήσαμε. Είναι μια ολόκληρη συγκέντρωση της ανθρώπινης εμπειρίας στο τωρινό επίπεδο εξέλιξης, αλλά και όλων όσων προηγήθηκαν – του ζωικού, φυτικού και ορυκτού βασιλείου. Αυτό είναι το εύρος του υποσυνείδητου: η μνήμη ολόκληρου του κόσμου.
Γίνεται ατομικό μόνο λόγω των δικών σου νοητικών μοτίβων.
Ο νους και το υποσυνείδητο δεν υπάρχουν ποτέ μόνα τους. Πάντα έχουν σχέση με κάτι – με άλλους, με καταστάσεις, με συγκρίσεις. Δεν μπορείς να αναγνωρίσεις ή να συλλάβεις κάτι χωρίς σημείο αναφοράς. Και αυτό το σημείο αναφοράς βρίσκεται στο υποσυνείδητο στο παρόν στάδιο εξέλιξης.
Το συνειδητό φιλτράρει ένα μέρος αυτού του περιεχομένου και έτσι αποκτάς την αίσθηση της ατομικότητας. Υπάρχουν κύκλοι μέσα σε κύκλους, μοτίβα μέσα σε μοτίβα, ιστορίες και υποϊστορίες. Είσαι το σύνολο της ιστορίας της ανθρωπότητας από το πρώτο υποατομικό σωματίδιο.
Το υπερσυνειδητό πηγαίνει ακόμη πιο πίσω – στην ολότητα του σύμπαντος. Το υποσυνείδητο περιλαμβάνει την εμπειρία της ανθρώπινης εξέλιξης. Το υπερσυνειδητό περιλαμβάνει τα πάντα, την κοσμική ολότητα.
Δεν μπορεί να προστεθεί ούτε ένα γραμμάριο ενέργειας σε αυτό, ούτε να αφαιρεθεί. Είναι απόλυτα σταθερό.
Ο ΝΟΜΟΣ ΤΩΝ ΑΝΤΙΘΕΤΩΝ ΚΡΑΤΑ ΤΟ ΣΥΜΠΑΝ ΣΕ ΚΙΝΗΣΗ
Το σύμπαν λειτουργεί μέσω αντιθέτων. Ενεργητικό και παθητικό, κίνηση και ακινησία. Η ύπαρξη των αντιθέτων διατηρεί την κίνηση. Αν πάψει η κίνηση, το σύμπαν καταρρέει.
Ο συνειδητός νους έχει τη δική του δόνηση, το σώμα τη δική του, το υποσυνείδητο υψηλότερη δόνηση, ενώ το υπερσυνειδητό την πιο λεπτή σχετική δόνηση.
Μπορεί η επιφάνεια μιας θάλασσας να φαίνεται ακίνητη, αλλά στο βάθος ρέουν ρεύματα. Αυτά τα ρεύματα είναι η κίνηση του υπερσυνειδητού. Όταν ερχόμαστε σε επαφή με αυτό, αρχίζουμε να μεταφέρουμε τη σταθερότητα του στο υποσυνείδητο και στο συνειδητό. Αυτό εκδηλώνεται στο σώμα και στις αισθήσεις – όραση, αφή, ακοή, γεύση, όσφρηση.
Αυτό είναι το συνεχές της ύπαρξης: σώμα, νους, πνεύμα – ένα ενιαίο όλο.
Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΕΙΝΑΙ Η ΚΟΡΥΦΩΣΗ ΤΩΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ
Ο άνθρωπος προοδεύει από το χονδροειδές προς το λεπτότερο. Από τη χαμηλότερη αλήθεια στη λεπτότερη αλήθεια, έως ότου αγκαλιάσει ολόκληρο το σύμπαν.
Τότε η αγάπη γίνεται πραγματική, χωρίς ιδεώδη ή νοητικές προβολές.
Η παράδοση συμβαίνει αυθόρμητα.
Όταν σε κάποιους γκουρού ζητούν από τους ανθρώπους να προσφέρουν φρούτα ή λουλούδια και να προσκυνούν, αυτό δεν είναι παράδοση. Είναι τελετουργία.
Η παράδοση δεν είναι η αρχή του μονοπατιού. Είναι το τέλος.
Αν νομίζεις ότι ξεκινάς από την παράδοση, απλώς κοροϊδεύεις τον εαυτό σου.
Δεν μπορείς να παραδοθείς αληθινά σε τίποτα αν δεν έχεις πρώτα βρει βαθιά ένωση με αυτό.
Όταν υπάρχει απόλυτη ένωση, δεν υπάρχει πια αντικείμενο. Δεν υπάρχει «άλλος».
Υπάρχει μόνο ένα πεδίο. Ένα Είναι. Μια αγάπη που υπάρχει από μόνη της.
ΜΗΝ ΠΑΓΙΔΕΥΕΣΑΙ ΣΤΑ ΜΟΤΙΒΑ ΤΗΣ ΑΦΟΣΙΩΣΗΣ
Υπάρχουν μονοπάτια όπως η bhakti, η αφοσίωση. Είναι καλά ως αρχή.
Αλλά ακόμη και εκεί δεν πρέπει να παγιδευτείς σε μοτίβα. Η αφοσίωση που γίνεται συνήθεια γίνεται δεσμός.
Παρατήρησε την αφοσίωσή σου. Αν την παρατηρείς, θα βυθιστείς σε βαθύτερα επίπεδα όπου η αφοσίωση παύει – επειδή βρίσκεις την ενότητα.
Σε ποιον τότε είσαι αφοσιωμένος; Σε κανέναν. Σε όλους. Στον εαυτό σου.
Διότι όλοι είναι μέσα σου.
Όταν η ενέργεια της καρδιάς σου ενώνεται με την καρδιά του άλλου, δεν υπάρχει πια «εγώ» και «εσύ».
Αγάπη υπάρχει. Παράδοση υπάρχει. Αφοσίωση υπάρχει.
Αλλά η ερώτηση εξαφανίζεται.
ΓΙΑ ΝΑ ΒΡΟΥΜΕ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΠΟ-ΥΠΝΩΤΙΣΤΟΥΜΕ
Οι θεολογίες και οι παραδόσεις προσφέρουν «πατερίτσες» – ιδέες, μορφές θεοτήτων, δόγματα, εντολές. Έχουν κάποια ψυχολογική αξία. Λειτουργούν όπως η ασπιρίνη: ανακουφίζουν προσωρινά την «κεφαλαλγία» της ζωής, αλλά δεν θεραπεύουν την αιτία.
Έχουν αξία. Αλλά δεν οδηγούν στην Αλήθεια.
Για να βρούμε την αλήθεια πρέπει να απο-υπνωτιστούμε, να αφαιρέσουμε όλα όσα μας έχουν εμφυτευτεί.
Αυτό γίνεται μέσω της εσωτερικής εμπειρίας – μέσω του αγγίγματος του εσωτερικού Εαυτού. Όταν τον αγγίζεις, εμφανίζονται φυσικά η καλοσύνη, η συμπόνια, η ταπεινότητα, η συγχώρεση.
Η ΑΛΗΘΙΝΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΓΕΝΝΙΕΤΑΙ ΣΤΑ ΒΑΘΙΑ ΣΤΡΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ
Δεν είμαστε εδώ για να κρίνουμε κανέναν.
Αλλά αν πρέπει να κρίνεις, κοίτα:
– Είναι ο άνθρωπος πράος;
– Είναι συμπονετικός;
– Είναι ταπεινός;
Αυτές είναι οι ενδείξεις κάποιου που έχει αγγίξει το φως μέσα του.
Και ακόμα τότε, η κρίση είναι επικίνδυνη, διότι μπορεί να κρίνεις μια μάσκα.
Η πνευματική ελευθερία δεν σημαίνει ότι δεν θα βιώνεις τις δυσκολίες της ζωής.
Σημαίνει ότι η ζωή θα έχει άλλο βάθος, άλλη προοπτική, άλλη ερμηνεία.
ΤΟ ΝΑ ΕΙΣΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΔΕΝ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΝΑ ΕΙΣΑΙ ΕΚΤΟΣ ΤΩΝ ΔΟΚΙΜΑΣΙΩΝ ΤΗΣ ΖΩΗΣ
Το να είσαι ελεύθερος δεν σημαίνει ότι δεν θα συμμετέχεις στις ταραχές, τις δυσκολίες και τις αναταράξεις της ζωής. Όσο είσαι σε σώμα, είσαι μέσα στον κόσμο και τις αντιθέσεις του.
Όμως, όταν κάποιος έχει αγγίξει τα βαθύτερα στρώματα του εαυτού του, όλα αυτά αποκτούν διαφορετικό νόημα.
Δεν τον συνθλίβουν πια.
Δεν τον καθορίζουν.
Δεν τον αιχμαλωτίζουν.
Η ελευθερία γίνεται ο εσωτερικός του άξονας.
ΤΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΤΗΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ — ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΚΑΘΕ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ
Η παράδοση, στο τέλος, δεν είναι κάτι που κάνουμε.
Είναι κάτι που συμβαίνει.
Δεν είναι μια πράξη του νου, αλλά μια φυσική αποκάλυψη της καρδιάς.
Δεν είναι μια απόφαση, αλλά μια κατάσταση ύπαρξης.
Δεν είναι ένας αγώνας, αλλά μια παραίτηση από τον αγώνα.
Όχι παραίτηση από τη ζωή.
Αλλά παραίτηση από την αντίσταση στη ζωή.
Η αληθινή παράδοση είναι η στιγμή όπου:
- ο νους σταματά να πολεμά,
- η καρδιά παύει να απαιτεί,
- το εγώ παύει να διεκδικεί,
- και η ύπαρξη αναπαύεται μέσα στον εαυτό της.
Όταν αυτό συμβεί, τότε:
- η αγάπη δεν έχει αντίθετο,
- η αφοσίωση δεν έχει αντικείμενο,
- η παράδοση δεν έχει «σε ποιον»,
- και η ελευθερία δεν έχει όρια.
Η ΑΛΗΘΙΝΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΟ-ΠΑΡΑΔΟΣΗ
Αυτό που παραδόθηκε δεν ήταν ποτέ το εγώ.
Το εγώ δεν μπορεί να παραδοθεί.
Το εγώ μόνο διαλύεται.
Αυτό που παραδίδεται είναι ο βαθύτερος εαυτός, ο οποίος στην πραγματικότητα δεν παραδίδεται σε τίποτα εκτός από την ίδια του τη φύση.
Η παράδοση είναι η στιγμή όπου το υποκείμενο και το αντικείμενο γίνονται ένα.
Όπου δεν υπάρχει «εγώ» και «εσύ».
Όπου δεν υπάρχει καν «εαυτός».
Υπάρχει μόνο η εμπειρία της ύπαρξης.
Και αυτή η εμπειρία είναι αγάπη.
Αγάπη χωρίς όρους.
Αγάπη χωρίς μοτίβα.
Αγάπη χωρίς φόβο.
Αγάπη χωρίς αντίσταση.
Αγάπη που υπάρχει επειδή υπάρχεις.
ΚΑΙ ΤΕΛΙΚΑ…
Για να γνωρίσουμε την αλήθεια:
- πρέπει να δούμε πέρα από τις συνήθειες του νου,
- πρέπει να απο-υπνωτιστούμε από τα μοτίβα της κοινωνίας,
- πρέπει να αφήσουμε τα ιδανικά να διαλυθούν,
- πρέπει να πάψουμε να αναζητούμε «κάποιους» να παραδοθούμε,
- και να στραφούμε προς το εσωτερικό μας κέντρο.
Εκεί βρίσκεται η αληθινή παράδοση.
Εκεί βρίσκεται η αληθινή αγάπη.
Εκεί βρίσκεται η αληθινή ελευθερία.
Εκεί βρίσκεται ο αληθινός Εαυτός.
… Γκουρουράζ Ανάντα Γιόγκι: Σατσανγκ ΗΠΑ 1982 – 11
