ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΟΝΕΙΡΟ;
Οι σύγχρονοι ψυχολόγοι, ιδιαίτερα η φροϋδική σχολή, θα σας πουν ότι το όνειρο εκφράζει μια καταπιεσμένη επιθυμία, κάτι που δεν είναι η πλήρης αλήθεια. Κάποια όνειρα μπορεί να εκφράζουν μια κρυμμένη επιθυμία, αλλά όχι απαραίτητα.
Τα όνειρα προέρχονται από το υποσυνείδητο. Λανθασμένα, οι ψυχολόγοι θα σας πουν το ίδιο, αλλά ποτέ δεν μπήκαν στον κόπο να αναλύσουν τι είναι πραγματικά το υποσυνείδητο. Ποια είναι η έκταση του υποσυνείδητου; Έχουν εισχωρήσει μόνο λίγο βαθύτερα από το 10% του συνειδητού νου, άρα έχουν κατέβει περίπου στο 30% της ανθρώπινης συνείδησης. Το 70% παραμένει ακόμη αναλύτο, και το 10% της ανάλυσης που έχει γίνει για την ονειρική κατάσταση δεν είναι πλήρες. Είναι κυρίως υποθέσεις και εικασίες.
Γιατί θα έπρεπε ο άνθρωπος να θέλει να εκφράσει τις καταπιεσμένες επιθυμίες του μέσω του ονείρου; Και ποιος λέει ότι αυτός είναι ο μόνος τρόπος έκφρασης των επιθυμιών; Και ποιος λέει, στην ουσία, ότι υπάρχει καταπίεση επιθυμιών; Πώς ξέρουμε ότι η ίδια αυτή επιθυμία δεν εκφράζεται στην κατάσταση εγρήγορσης της ζωής σε διαφορετική μορφή; Αυτά είναι ερωτήματα που πρέπει να μελετήσουν οι ψυχολόγοι.
Τα όνειρα, συνήθως, έχουν την προέλευσή τους σε πολύ, πολύ βαθύτερα στρώματα του λεγόμενου υποσυνείδητου από ό,τι φαντάζονται. Έχουμε πει επανειλημμένα ότι η έκταση του νου είναι τόσο μεγάλη όσο ολόκληρο το σύμπαν, και κάθε εμπειρία που αποκτήθηκε από το πρωταρχικό άτομο, από την εποχή της Μεγάλης Έκρηξης, όταν προωθηθήκατε ως εκείνο το απειροελάχιστο άτομο — όλες οι εμπειρίες από εκείνη τη φάση, μέσα από το ορυκτό, το φυτό, το ζώο και κατόπιν τον άνθρωπο, υπάρχουν στον νου.
Ονομάστε το υποσυνείδητο, ονομάστε το συνειδητό, όπως θέλετε, αλλά όλες εκείνες οι εμπειρίες παραμένουν στο νου και δεν μπορούν να καταστραφούν· είναι ακατάστρεπτες.
Μια σκέψη συνήθως μεταφράζεται μέσω λέξεων ή συμβόλων. Στο όνειρο, κάποιος συμβολίζει μια σκέψη που βρίσκεται βαθιά μέσα του. Η σκέψη, επειδή δεν είναι συνειδητή ή επειδή δεν παράγεται μέσω προσπάθειας, πρέπει να ενεργοποιείται από ένα «σαμσκάρα», που σημαίνει εντύπωση. Έτσι, αυτή η εντύπωση βρίσκεται στο νου.
ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΜΙΑ ΕΝΤΥΠΩΣΗ
Η εντύπωση δεν είναι η εμπειρία. Ας πούμε ότι κάποιος μαγείρεψε ένα πολύ καυτερό κάρυ, και επισκέπτεστε το σπίτι του. Ακόμη κι αν δεν σας αρέσει το καυτερό φαγητό, από ευγένεια είστε υποχρεωμένοι να φάτε το κάρυ. Τρώτε αυτό το φαγητό και καίει το στόμα σας. Η εικόνα που θα μείνει, η εντύπωση που θα μείνει, δεν θα είναι οι διάφορες ποικιλιές κάρυ που φάγατε — φασολάκι, μπάμιες, μίξη λαχανικών, ντάλ, οτιδήποτε. Η εντύπωση που θα μείνει δεν θα είναι το περιεχόμενο του γεύματος. Η εντύπωση που θα παραμείνει στο νου θα είναι η καυστικότητα, η ένταση, η αίσθηση καψίματος. Αυτή είναι η εντύπωση.
Παρόλο που ο νους περιέχει όλες τις εμπειρίες που έχουμε ζήσει στην ολότητά τους, αυτό που έρχεται στην επιφάνεια και αυτό που διαμορφώνει τη μελλοντική μας ζωή και τις πράξεις μας — αυτό που διαμορφώνει το ποιoι είμαστε σήμερα — είναι οι εντυπώσεις που υπάρχουν. Αυτή είναι η εντύπωση.
Με αυτό το γεύμα, η εντύπωση θα είναι η καυτερότητα. Αυτή η καυτερότητα μπορεί να αναδυθεί στην κατάσταση της εγρήγορσης, όπου, για παράδειγμα, μπορεί να βρίσκεστε στην έρημο και να βιώνετε έντονη ζέστη. Αυτή η εξωτερική ζέστη θα συνδεθεί με τη ζέστη που νιώσατε στο στόμα σας. Η εξωτερική ζέστη θα γίνει εντονότερη για εσάς. Έχει το ίδιο στοιχείο — τη θερμότητα. Και έτσι αυτή η εντύπωση μπορεί να εξαλειφθεί ή να βιωθεί ξανά σε διαφορετική μορφή. Η ζέστη της ερήμου δεν έχει σχέση με το κάρυ, αλλά έχει ξαναβιωθεί. Η εξωτερική ζέστη ενισχύθηκε από την εσωτερική ζέστη, μέσω του συνειρμού ιδεών. Η ζέστη είναι ζέστη.
ΕΙΝΑΙ ΑΝΑΓΚΑΙΟ ΝΑ ΕΡΜΗΝΕΥΟΥΜΕ ΤΑ ΟΝΕΙΡΑ;
Υπάρχουν κάτι βιβλιαράκια που πωλούνται, όπου αν δείτε νερό σημαίνει ότι θα ταξιδέψετε, αν δείτε θάνατο σημαίνει αυτό, αν δείτε φωτιά σημαίνει εκείνο. Φυσικά, όλα αυτά είναι ανοησίες! Το γνωρίζουμε. Γιατί ένα όνειρο είναι μια σύνθετη ιστορία.
Θέλω να το καταλάβετε αυτό πολύ, πολύ καθαρά. Ένα όνειρο είναι μια συνδυασμένη ιστορία. Ένα όνειρο μπορεί να περιέχει στοιχεία από διάφορες εμπειρίες και όχι απαραίτητα από μία μόνο εμπειρία.
Βλέπετε σε ένα όνειρο τη θεία Ματίλντα, που έχει πεθάνει. Δεν είναι απαραίτητα η θεία Ματίλντα ο κύριος παράγοντας στο όνειρο. Η θεία Ματίλντα είναι απλώς μια σύνδεση με την όμορφη εμπειρία που είχατε χορεύοντας το «Waltzing Matilda». Απολαύσατε τον χορό, τη μουσική. Έτσι εδώ υπάρχει ένας συνειρμός ιδεών — κάτι που απολαύσατε (τον χορό) με κάτι αντίθετο, τη θεία Ματίλντα που έχει πεθάνει.
Έτσι, το όνειρο είναι μια σύνθετη ιστορία που αντλεί στοιχεία από διάφορες εμπειρίες — και όχι απαραίτητα από αυτή τη ζωή μόνο. Ένα όνειρο μπορεί να είναι μια σύνθετη ιστορία που συγκεντρώνει εμπειρίες αυτής της ζωής ή πολλών ακόμη ζωών — πολλές στιγμές, όλες μαζεμένες σε μια χύτρα όπου το αποτέλεσμα είναι η «σούπα» του ονείρου.
Πώς λοιπόν ερμηνεύεται ένα όνειρο; Ή είναι απαραίτητο να ερμηνευτεί;
ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΝΟΥ ΥΠΑΡΧΕΙ ΕΝΑΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΠΟΥ ΜΑΣ ΔΙΑΤΗΡΕΙ ΥΓΙΕΙΣ
Πολλοί άνθρωποι λένε ότι δεν ονειρεύονται. Οι ψυχολόγοι θα σας πουν ότι ονειρεύονται — απλώς δεν θυμούνται το όνειρο επειδή δεν ήταν αρκετά δυνατό για να το συγκρατήσει ο νους. Έτσι το όνειρο ξεχνιέται.
Έχουν γίνει εργαστηριακές έρευνες που έχουν αποδείξει ότι όλοι ονειρεύονται. Διότι παρόλο που ο συνειδητός νους ξεκουράζεται ή του δίνεται ξεκούραση με τον ύπνο, το υποσυνείδητο — όσο το γνωρίζουμε — είναι μόνιμα ενεργό. Αυτό είναι βασική ψυχολογία.
Αλλά τι κρατά ενεργό το ανώτερο στρώμα του υποσυνείδητου; Αυτό δεν είναι βασική ψυχολογία. Όταν κοιμάστε, δεν γνωρίζετε τίποτα γύρω σας. Δεν είστε εκεί. Κι όμως, όταν ξυπνάτε το επόμενο πρωί, αναγνωρίζετε τον εαυτό σας: «Α, αυτός είμαι εγώ». Και τα προβλήματα που αφήσατε τη νύχτα, ξαναρχίζουν το πρωί.
Τι λοιπόν υπήρχε που δημιούργησε αυτή τη συνέχεια; Αυτό δεν το ανέλυσαν. Γιατί είναι πέρα από τον νου να το αναλύσει. Αυτός ο σταθερός παράγοντας δημιουργεί τη συνέχεια. Εκείνος ο παράγοντας δίνει στην επιφάνεια του υποσυνείδητου τον ρυθμό του, μέσα στην αναταραχή των βαθύτερων στρωμάτων του.
Όταν το όνειρο φαίνεται πολύ ζωντανό, σημαίνει ότι συγκεκριμένες εμπειρίες της ημέρας ή της εβδομάδας άφησαν βαθιά εντύπωση στο νου. Αυτή η εντύπωση, με τη σειρά της, έχει αναταράξει ένα σαμσκάρα που βρίσκεται πολύ βαθύτερα. Και αναταράσσοντας αυτό το βαθύτερο σαμσκάρα, ζωντανεύει αυτό που ο συνειδητός νους συνδέει μέσα στο υποσυνείδητο. Και όταν αυτό συμβαίνει στο υποσυνείδητο, με τέτοια ζωντάνια, τότε το επόμενο πρωί θυμάστε ολοκάθαρα το όνειρο.
Gururaj Ananda Yogi: Satsang US 1978 – 16
