ΠΩΣ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕΤΕ ΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ;
Όταν λέμε «άσε το παρελθόν να είναι παρελθόν», αυτό περιέχει μία πολύ μεγάλη αλήθεια. Σημαίνει να ξεχνάς, γιατί όταν θυμάσαι το παρελθόν, το ζεις ξανά μέσα στο νου σου, και αναμοχλεύοντας αυτές τις παλιές μνήμες, μόνο θα υποφέρεις στο παρόν. Η οδύνη βρίσκεται στο παρόν, επειδή συνεχώς θυμάσαι το παρελθόν. Κάποια γεγονότα συνέβησαν στη ζωή σου, και αν συνεχίζεις να τα σκέφτεσαι, αυτή η μνήμη σίγουρα θα φέρει ενοχή στο νου σου, και η μεγαλύτερη ασθένεια στον κόσμο σήμερα δεν είναι η καρδιοπάθεια ούτε ο καρκίνος, αλλά το συναίσθημα της ενοχής.
Γιατί αισθάνομαι ενοχές αυτή τη στιγμή για κάτι που συνέβη στο παρελθόν, όταν το παρελθόν δεν υπάρχει πια; Για να απαλλαγούμε από την ενοχή, ενώ ξεχνάμε το παρελθόν, χωρίς να το ανακαλούμε συνεχώς, αναλύουμε αυτό το συναίσθημα της ενοχής. Όμως μόλις σκεφτείς να εξετάσεις την ενοχή, το παρελθόν ξαναεμφανίζεται στην οθόνη του νου σου. Θυμήσου τη λέξη «αναλύω» και όχι «ξαναζώ» το παρελθόν, όταν το εξετάζουμε. Η ανάλυση είναι διαφορετική από την ανάμνηση του παρελθόντος, γιατί γνωρίζεις πολύ καλά ότι το μεγαλύτερο δώρο που θα μπορούσε να δώσει ο Θεός στον άνθρωπο είναι η ικανότητα να μπορεί να ξεχνά. Αν έπρεπε να θυμόμαστε τα πάντα που συνέβησαν στο παρελθόν, η ζωή θα γινόταν αβάσταχτη.
Γι’ αυτό πρέπει να ξεχωρίσουμε το «ξαναθρέφω» το παρελθόν από το «αναλύω» το παρελθόν. Στην ανάλυση, αντικειμενοποιείς το παρελθόν, ενώ όταν απλώς το θυμάσαι, το υποκειμενοποιείς. Το ξαναζείς. Στην ανάλυση, παρατηρείς ό,τι συνέβη στο παρελθόν και προσπαθείς να αναλύσεις ποιες ήταν οι αιτίες. Ίσως να μην ευθύνεσαι πραγματικά εσύ για τις πράξεις σου. Ίσως να βρισκόσουν σε μία ιδιαίτερη νοητική ταραχή. Ίσως οι συνθήκες που σε περιέβαλαν τότε να σε ανάγκασαν να πράξεις όπως έπραξες. Γνωρίζεις την όμορφη ιστορία του Βίκτωρος Ουγκό, «Οι Άθλιοι», όπου ο Ζαν Βαλζάν εξωθήθηκε από τις περιστάσεις, βλέποντας τα παιδιά του να πεινούν, και πήγε να κλέψει ένα καρβέλι ψωμί, για το οποίο υπέφερε πολλά. Έκανε άραγε κάτι «κακό» ο ήρωας στο βιβλίο του Βίκτωρος Ουγκό; Ποιο ήταν το μικρότερο και ποιο το μεγαλύτερο κακό; Ποιο ήταν σκοτάδι και ποιο φως; Έπρεπε να αφήσει τα παιδιά του να πεθάνουν από την πείνα ή ήταν καλύτερα να κλέψει ένα καρβέλι ψωμί γι’ αυτά και όχι για τον εαυτό του;
ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΜΕΣΑ ΣΟΥ ΕΙΝΑΙ ΠΑΝΤΟΤΕ ΘΕΪΚΟ ΚΑΙ ΠΑΝΤΟΤΕ ΑΓΑΘΟ
Στη ζωή, συχνά πρέπει να διαλέξουμε ανάμεσα σε δύο κακά και διαλέγουμε το μικρότερο κακό. Αν αυτό γεννά ενοχή στο νου σου, τότε νιώθεις ένοχος: «Γιατί το έκανα αυτό; Τι με έκανε να το κάνω; Ποια ήταν τότε η νοητική “χημεία” που με ανάγκασε να το κάνω;» Διότι βαθιά μέσα του κάθε άνθρωπος έχει αυτή την καλοσύνη και κάτω από αυτή την καλοσύνη υπάρχει επίσης και σκοτάδι.
Ξέρεις τη γνωστή φράση: «Κανείς δεν είναι τόσο καλός που να μην έχει λίγο κακό μέσα του και κανείς δεν είναι τόσο κακός που να μην έχει λίγο καλό μέσα του». Έτσι, η απλή ανάμνηση του παρελθόντος δεν είναι η απάντηση. Αυτή οδηγεί σε μεγαλύτερη δυστυχία και οδηγεί στην ενοχή. Η ανάλυση όμως του παρελθόντος σημαίνει ότι προσπαθούμε να κατανοήσουμε το παρελθόν. Προσπαθούμε να κατανοήσουμε τα κίνητρα που μας οδήγησαν σε μια πράξη και, αν διαπιστώσουμε ότι εξαναγκαστήκαμε από συγκεκριμένες συνθήκες, όπως θα αποδεικνύονταν στο ενενήντα εννιά τοις εκατό των πράξεων, τότε δεν χρειάζεται να νιώθουμε ένοχοι.
Πέρυσι προσκλήθηκα σε μία από τις μεγαλύτερες φυλακές κοντά στο Σικάγο για να δώσω μία ομιλία. Έχουμε ένα πρόγραμμα φυλακών στην Αμερική για την αποκατάσταση των κρατουμένων, γιατί η φυλακή δεν είναι τόπος τιμωρίας, αλλά τόπος αποκατάστασης. Έτσι, εισαγάγαμε αυτό το πρόγραμμα σε αυτή τη φυλακή στο Σικάγο. Πιστεύω ότι είναι μία από τις μεγαλύτερες στην Αμερική και από εκεί εξαπλώνεται φυσικά και σε άλλες Πολιτείες. Έπρεπε λοιπόν να δώσω μια ομιλία εκεί και είπα στους κρατούμενους: «Είστε στη φυλακή, γιατί είστε στη φυλακή; Μπορεί να υπήρξατε βιαστές, μπορεί να σκοτώσατε κάποιον, μπορεί να κλέψατε, μπορεί να έχετε κάνει ένα σωρό πράγματα. Γιατί τα κάνατε; Θα μπορούσε να οφείλεται σε πολλά. Πρώτον, στη δύναμη των περιστάσεων. Δεύτερον, σε έναν διαταραγμένο νου, όπου εκείνη τη στιγμή δεν μπορούσατε να διακρίνετε ανάμεσα στο σωστό και στο λάθος, και όλες σας οι πράξεις θεωρήθηκαν αντικοινωνικές, σύμφωνα με τα κοινωνικά πρότυπα που η κοινωνία μας έχει επιβάλει. Αλλά αυτό σας κάνει κακούς ανθρώπους; Η κοινωνία σας κρίνει ως κακούς, αλλά είστε στ’ αλήθεια κακοί; Όχι. Το Πνεύμα μέσα σας είναι για πάντα Θεϊκό και για πάντα αγαθό. Άρα μην σκέφτεστε τις πράξεις που κάνατε στο παρελθόν. Καλύτερο είναι να μετανοήσετε, και η μετάνοια εμπεριέχει ήδη μέσα της την ανάλυση, την προσπάθεια να βρείτε την αιτία και όταν βρείτε την αιτία, η ενοχή θα εξαφανιστεί».
ΣΤΑ ΜΑΤΙΑ ΤΟΥ ΘΕΪΚΟΥ, ΕΙΜΑΣΤΕ ΟΛΟΙ ΙΣΟΙ
Μερικές φορές είναι πλάνη να λέμε ότι μπορούμε να μάθουμε από το παρελθόν για να χτίσουμε το μέλλον. Ναι, μπορούμε. Αλλά γίνεται πλάνη αν απλώς θυμόμαστε το παρελθόν. Τότε δεν μπορούμε να χτίσουμε πάνω σε αυτό. Το μυστικό είναι πώς να βγούμε από το σκοτάδι και να μπούμε στο φως της ζωής, πώς να συμφιλιώσουμε αυτό το ζήτημα. Πρώτα, με την ανάλυση. Δεύτερον, με την ανάλυση φτάνουμε στην αιτία των πραγμάτων και ρωτάμε: «Ήμουν εξαναγκασμένος; Ποια ήταν η νοητική μου κατάσταση;»
Προσωπικά, θα αγαπούσα έναν βιαστή. Αγαπώ έναν δολοφόνο. Αγαπώ τους πάντες. Τον άγιο και τον αμαρτωλό. Γιατί ποιος είναι «αμαρτωλός»; Δεν είσαι αμαρτωλός. Ποτέ δεν υπήρξες αμαρτωλός. Μόνο η κοινωνία σε χαρακτηρίζει έτσι. Αλλά είσαι αμαρτωλός στα μάτια του Θεού; Πιστεύεις ότι η Χάρη του Θεού πέφτει λιγότερο σε εκείνον που θεωρείται κακός και περισσότερο σε εκείνον που θεωρείται καλός; Αν ήσουν αμαρτωλός, τότε η Θεότητα θα σε απέρριπτε. Όμως στα μάτια Του κανείς δεν είναι αμαρτωλός. Όλοι είναι ίσοι, αλλά ο νους σου είναι προγραμματισμένος από την κοινωνία, η οποία σε κάνει να αισθάνεσαι «αμαρτωλός». Από τη στιγμή που γεννήθηκες και άρχισες να καταλαβαίνεις λίγα πράγματα, οι γονείς σου και όλοι γύρω σου σε γέμιζαν με «Μη το κάνεις αυτό, και μη κάνεις εκείνο, και μη, μη, μη». Μετά πας στο σχολείο και οι δάσκαλοι λένε: «Μη, μη, μη κάνεις αυτό και μη κάνεις εκείνο κι εκείνο κι εκείνο». Μεγαλώνεις κι άλλο και συναναστρέφεσαι ενήλικες, και όλοι έχουν τα δικά τους πρότυπα.
Κάτι μπορεί να θεωρείται αμαρτία σε μια χώρα και να μην θεωρείται σε μια άλλη. Αυτό είναι οι ηθικοί νόμοι, τους οποίους τους φτιάχνει ο άνθρωπος, όχι ο Θεός.
Εκείνο που πρέπει να μας απασχολεί είναι η καθαρότητα, όχι η ηθικότητα. Θα ζήσεις τη ζωή σου σύμφωνα με τους ανθρώπινους νόμους ή σύμφωνα με τους νόμους του Θε
